Łupież jest chorobą kojarzącą się z owłosioną skórą głowy. Przeważnie większość ludzi orientuje się czym jest łupież tłusty bądź suchy i że takowy w ogóle istnieje. Dla tych którzy zapomnieli bądź jeszcze nie są uświadomieni- łupież suchy charakteryzuje się małymi, białymi płatkami które niezbyt estetycznie wyglądają na ciemnych ubraniach podczas osypywania się. Natomiast łupież tłusty jest przeciwnością suchego, ponieważ nie osypuje się, a jego łuski są mocno przytwierdzone przy skórze. Może być on zagrożeniem dla włosów, z uwagi iż mieszki włosowe nie są w stanie swobodnie oddychać, a w połączeniu z zatkanymi gruczołami łojowymi rozpoczyna się jeszcze bardziej nadmierna produkcja sebum.

Łupież zazwyczaj nazywamy mianem choroby skóry. Łupież różowy Giberta jest jednostką chorobową która opisano w roku 1860. Wykonał to lekarz Camille Melchior Gibert.

Jest to stosunkowo łagodna choroba w obrębie skóry, nie ma jednak potwierdzonej przyczyny występowania. Pojawia się zazwyczaj nagle, po przebytej chorobie w momencie kiedy organizm jest jeszcze osłabiony. Dość ciekawy jest fakt, że omija on owłosioną skórę głowy co nie należy do cechy charakterystycznej łupieżu.

Jak wygląda łupież różowy?

Osoba która ma tę niebywałą przyjemność zderzenia się z owym przypadkiem często jest wręcz przerażona ze względu na przebieg łupieżu różowego. Jak sama nazwa wskazuje pojawiają się łuszczące plamy koloru różowego – dlatego też nazywamy je odmianą łupieżu. Dolegliwość ta pojawia się najczęściej na wiosnę i jesień i najczęściej dotyczy osoby w przedziale wiekowym 10-35lat.

Jakie są pierwsze objawy?

Do pierwszych objawów zalicza się pojawienie dużej różowej plamy w obrębie klatki piersiowej bądź pleców – zwykle mylona jest z ukąszeniem owada, grzybicą skóry bądź uczuleniem. Po upływie kilku dni, przeciętnie aż do 2 tygodni plamy mogą się pojawiać w obrębie innych części ciała. Zmiany powstałe na tułowiu przybierają charakterystyczny kształt choinki z opuszczonymi w dół gałęziami.

Tego typu dolegliwość niezbyt dobrze toleruje skórę opaloną, więc w przypadku osób korzystających z kąpieli słonecznych, łupież różowy pojawia się na nieopalonych częściach ciała. Zmiany prawdopodobnie mają podłoże wirusowe.

Lekarze pierwszego kontaktu często nie są w stanie rozpoznać i wydać diagnozy widząc tego typu zmiany. Najlepiej jest się udać do lekarza dermatologa, który jest w stanie wydać diagnozę widząc już pierwsze objawy. Łupież różowy nie wymaga leczenia, ponieważ już po 6tygodniach może dojść do poprawy i zmiany samoistnie ustąpią.

Ten rodzaj łupieżu nie należy do schorzeń zakaźnych. Zmiany mogą swędzieć, dlatego lekarz w tym przypadku może przepisać leki przeciwhistaminowe lub ze sterydami (kortykosteroidy, lotion galmanowy, kremy z hydrokortyzonem).

Jak zwalczać swędzenie domowymi sposobami?

- wykonanie okładów ze świeżego ogórka na swędzące zmian

- smarowanie maścią z arniką lub nagietkiem lekarskim

- opalanie ciała

- robienie okładów z sody oczyszczonej lub octu jabłkowego

- okłady z ziół – lawendy, rumianku, oczaru wirginijskiego

- stosowanie kosmetyków przeznaczonych typowo dla skóry alergicznej i wrażliwej

- natłuszczanie ciała po kąpieli

- naświetlanie zmian promieniami ultrafioletowymi

- można stosować szampony przeciwłupieżowe dostępne w aptece i zastosować je podczas prysznica zgodnie z ulotką (potrzymać pianę przez kilka minut na skórze- na zmianach chorobowych, a następnie spłukać i nasmarować je maścią wskazaną przez lekarza)

Czego nie wolno w czasie choroby?

- należy wystrzegać się długich kąpieli w za ciepłej wodzie – najbardziej odpowiedni w tym przypadku jest prysznic

- nie wolno korzystać z sauny, nawet suchej

- pot widocznie pogarsza stan skóry dlatego też nie zaleca się intensywnych ćwiczeń fizycznych

- nie wolno drapać zmian – aby zmniejszyć świąd należy smarować zmiany

Jeżeli zmiana nie jest do końca rozpoznawalna, jest mylona z grzybicą skóry warto wykonać badania na posiew w celu sprawdzenia czy w zmianach nie pojawiły się grzyby.

Badania nad tą chorobą skóry trwają w laboratoriach przez cały czas, jednak nasza wiedza na temat łupieżu różowego Gilberta jest niestety niewiele większa niż ta w połowie XIX wieku –w czasie kiedy ta choroba została opisana. Jak wszystko wskazuje schorzenie nie jest groźna dla naszego zdrowia. Wszystko wskazuje, że schorzenie nie jest groźne.

Jednak nie do końca jeszcze wiadomo, dlaczego się pojawia. Nie wiemy czy łączyć to z genetyką czy może osłabieniem organizmu. Nie znając dokładnej przyczyny jego powstania lekarze mogą stosować jedynie leczenie objawowe. Uspokaja nas myśl, że łupież różowy nie pojawi się na twarzy ze względu na ciągłe narażanie jej na działanie promieni słonecznych. A także to, że jednorazowe przechorowanie zmiany nie ma swoich nawrotów tak jak w przypadku innych odmian łupieżu.

Co należy zrobić, gdy zauważysz różowe zmiany na skórze?

Z pewnością nie wolno ich lekceważyć tylko obserwować. Wysyp łupieżu różowego Giberta następuje po upływie od 6 do 10dni. W tym momencie pojawiają się widoczne łuszczące się blaszki (łupież).

Łupież różowy należy pokazać lekarzowi, a najlepiej wykonać badania, aby nie pomylić go z tak bardzo podobnymi zmianami uczuleniowymi i grzybiczymi, czy nawet łuszczycą, gdzie wskazane jest specjalistyczne a przede wszystkim intensywne leczenie.

Na chorobę jaką jest zakażenie grzybicze skóry głowy chorują głównie osoby dorastające i dzieci. Dolegliwość tego typu cechuje się dość dużą zakaźnością. Spowodowana jest przez Trichophyton tonsurans i Microsporum canis. Może przebiegać zakaźnie powierzchownie (czynnik etiologiczny – dermatoflt antropofilny), bądź jako zakażenie głębokie (wywołane przez dermatofity zoofilne).

U osób cierpiących na grzybicze zakażenie głowy dostrzeżemy na jej powierzchni guzy tworzące się wokół mieszków włosowych. Mają one skłonność do rozmiękania. Wydobywa się z nich treść ropna. Guzy zlewają się ze sobą tworząc pojedynczy, ostro odgraniczony w kolorze żywoczerwonym wykwit z nieułamanymi osadzonymi, luźno włosami. Grzybice owłosionej skóry głowy leczone są za pomocą doustnie przyjmowanych leków – gryzeofulwiny i ketokonazolu. Dodatkowo należy ręcznie usunąć zmienione włosy.

Rodzaje grzybicy skóry głowy:

Grzybica strzygąca
W tym przypadku sprawcą są dennatofity z rodzaju Trichophyton, dominuje duża ilość małych ognisk z nierówno ułamanymi włosami. Efekt przypomina przystrzyżone włosy. Skóra w miejscu zmienionych chorobowo zwykle nie ma zmian, sporadycznie może występować niewielki rumień. Grzybica strzygąca u mężczyzn pojawia się na brodzie, natomiast u dzieci na owłosionej skórze głowy. W zależności od nasilenia objawów zapalnych wyróżniamy postać głęboką i powierzchowną. Ta pierwszą charakteryzują guzy o nierównej, czasami nawet o brodawkowatej powierzchni. Pokryte są strupami i ropną wydzieliną. Postać powierzchowna ma widoczne, liczne ogniska z wyraźnymi łuszczącymi się objawami zapalnymi i ułamanymi włosami tuż nad powierzchnią skóry. Na gładkiej skórze głowy powstają owalne bądź okrągłe ogniska z pęcherzykami, strupami i grudkami. Zmianom towarzyszy świąd. Ten rodzaj grzybicy może zająć również paznokcie.

Grzybica drobnozarodnikowa
Wywołują ją dermatofity z rodzaju Microsporum. W tym przypadku w większości stwierdza się pojedyncze, duże ogniska pozbawione włosów bądź ułamane tuż nad skórą i otoczone szarą pochewką. Zmiany skórne ogólnie nie wykazują cech stanu zapalnego, jednak czasami może pojawić się wyraźny rumień. Przy grzybicy drobnozarodnikowej może pojawić się złuszczanie drobnopłatowe powierzchni, która została objęta zakażeniem.

Grzybica drobnozarodnikowa jest bardzo zakaźna, często występuje u dzieci przebywających w dużych zbiorowiskach np. przedszkolu. Nigdy nie zajmuje paznokci, rzadko obejmuje skórę gładką, jej objawy przypominają grzybicę strzygącą (na owłosionej skórze głowy).

Grzybica woszczynowa (strupień woszczynowy)
W tym rodzaju grzybicy czynnikiem etiologicznym, obecnie praktycznie nie występującym jest Trichophyton schoenleinii. Jeśli dojdzie już do rozwoju grzybicy, to jej obraz kliniczny może być dość nietypowy. Pojawiają się różowobrunatne grudki przymieszkowe bądź łupieżopodobne. Do klasycznych objawów zalicza się powstanie tarczek woszczynowych, przylegających do skóry i mających żółtoszare zabarwienie. Włosy stają się matowe i mają specyficzny „mysi” zapach. Ten rodzaj grzybicy zajmuje powierzchnię całej głowy i pozostawia po sobie rozległe blizny. Grzybica woszczynowa w odróżnieniu od grzybicy strzygącej i drobnozarodnikowej powoduje bliznowacenie, a co za tym idzie trwałe wyłysienie.

Firma Janssen Pharmaceutica (producent szamponu Nizoral) włożyła duże zaangażowanie w leczenie zakażeń grzybiczych. Te są zaraźliwe i przewlekłe. Firma rozwijała ona szeroką gamę leków przeciwgrzybiczych, które są rozpoznawane na całym świecie. Wiele leków stosowanych w leczeniu zakażeń grzybiczych skóry są stosowane bezpośrednio na miejsca zakażenia w postaci maści, kremów lub szamponów leczniczych. W 1960 roku, naukowcy stworzyli preparaty takie jak DAKTARIN ™ (mikonazol) i Pevaryl ™ (Ekonazol). Leki te są dostępne niemal wszędzie w postaci kremu, aerozolu, w proszku lub formie żelu. Szampon Nizoral ™ został opracowany do leczenia łojotokowego zapalenia skóry oraz łupieżu.

Niektóre zakażenia grzybicze obejmują duże lub niedostępne części ciała a nawet narządy wewnętrzne, przez co leczenie maścią jest nieodpowiednie bądź nawet niemożliwe. Z tego powodu naukowcy Janssen Pharmaceutica starali się opracować leki, które mogłyby zostać podjęte w formie tabletek oraz miały działać na obszarze całego ciała. W 1976 odkryli ™ Nizoral (ketokonazol). Był to przełom porównywalny z odkryciem pierwszego doustnego antybiotyku. Dalsze badania i doskonalenie ketokonazolu doprowadziły do odkrycia w 1980 roku Sporanox ™ (itrakonazol).
Itrakonazol stał się najbardziej skutecznym produktem. Lek jest skuteczny wobec wielu grzybów, a tym samym może być stosowany w leczeniu wielu zakażeń grzybiczych skóry i paznokci. Itrakonazol wykazał również aktywność przeciwko większości ogólnoustrojowych zakażeń grzybiczych, w tym aspergiloza i histoplasmosis. Ostatnie postępy w leczeniu zakażeń grzybiczych dokonał Janssen Research Foundation, pracuje on nad poprawą itrakonazolu. Ten spowodował między innymi rozwój leków, które są przydatne przy doustnym leczeniu grzybicy. Bolesne i nieprzyjemne leczenie, jest bardzo powszechne u pacjentów z obniżoną odpornością.